Showing posts with label Social. Show all posts

Thursday, April 11, 2013

- ព្យាយាមសរសេរគំនិតប្រចាំថ្ងៃជាភាសាអង់គ្លេស ឧ. សរសេរអំពីបញ្ហាជីវិត គំនិតផ្ទាល់ខ្លួន...
- ពេលសរសេរកុំបារម្ភពីលំដាប់លំដោយនៃគំនិត
- អានឡើងវិញមួយសប្តាហ៍ម្តង នូវកំណត់ត្រារបស់ខ្លួន
- ជ្រើសរើសយកគំនិតឬប្រធានបទណាមួយដែលអ្នកពេញចិត្តយកមកបកស្រាយ ពង្រីកបន្ថែម
- យកអត្ថបទដែលសរសេររួចឲ្យមិត្តភក្តិឬគ្រូជួយកែ

របៀបរៀនភាសាអង់គ្លេសប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព

ការរៀនភាសាត្រូវគិតពីកត្តាសំខាន់ពីរ គឺ ប្រភពចំណេះដឹង និងរបៀបសិក្សា។
១. ប្រភពចំណេះដឹង
ចំណេះដឹងដែលទទួលបាន កើតចេញមកពីបីប្រភព គឺៈ
- គ្រូបង្រៀន អាចផ្តល់ចំណេះដឹងបាន ៤០%
- សៀវភៅ អាចផ្តល់ចំណេះដឹងបាន ៣០%
- ប្រភពផ្សេងៗ (គ្រួសារ មិត្តភក្តិ...) អាចផ្តល់ចំណេះដឹងបាន ៣០%
អ្នកសិក្សាគួរដឹងថាចំណេះដឹងភាសាកើតមកពីប្រភពចំបងៗទាំង បីខាងលើ ហើយគួរគប្បីប្រមូលចំណេះពីប្រភពទាំងបីឲ្យបានច្រើនបំផុត។ អ្នកសិក្សាភាគច្រើន ច្រើនផ្តោតលើចំណេះដឹងដែលបានមកពីគ្រូ មិនសូវបានអានសៀវភៅ ឬអនុវត្តស្រាវជ្រាវបន្ថែមពីមិត្តភក្តិឬក្រុមគ្រួសារទេ អញ្ចឹងទៅពួកគេមិនទទួលបានចំណេះដឹង ១០០% ទេ។ គួរពិចារណាថា ប្រសិនបើគ្រូបង្រៀន ១០០ ហើយយើងចាប់បានទាំង ១០០ នោះមានន័យថា យើងបានចំណេះត្រឹមតែ៤០% នៅឡើយទេ ៦០% ភាគរយទៀតត្រូវទៅរកពីប្រភពផ្សេង គឺពីសៀវភៅ និងមិត្តភក្តិឬអ្នកដទៃទៀត។
ក្រុមអ្នកជំនាញ បានរកឃើញថាប្រសិនបើអ្នកសិក្សាទទួលបានចំណេះ១០០% នោះគេចំណាយពេលត្រឹមតែ ៣ ទៅ ៥ ប៉ុណ្ណោះ ជំនាញភាសារបស់គេនឹងឡើងដល់កម្រិតល្អឥតខ្ចោះ។
២. របៀបសិក្សា
ការសិក្សាត្រូវផ្អែកលើគោលការណ៍ចំបង៤យ៉ាង ដែលមិនអាចផ្តាច់ចេញពីគ្នាបាន គឺអាន សរសេរ និយាយ និងស្តាប់។ ការអានច្រើនជួយបង្កើនចំណេះមូលដ្ឋានដែលបង្កលក្ខណៈងាយស្រួល ដល់ការសរសេរ។ ស្តាប់ច្រើន នាំឲ្យងាយស្រួលនិយាយ។ ជំនាញទាំងបួន ជួយគ្នាទៅវិញទៅមក។ គេតែងនិយាយថា វិធីដ៏ល្អបំផុតក្នុងការរៀនភាសាគឺអនុវត្តវាជាប្រចាំ។

ទម្លាប់៩យ៉ាងដែលនាំឲ្យការសិក្សាទទួលបាន ជោគជ័យ

ទម្លាប់ល្អនាំឲ្យសិស្សនិស្សិតទទួលបានជោគជ័យ ក្នុងការសិក្សា របស់ខ្លួន។ សិស្សនិស្សិតគួរប្រកាន់យកទម្លាប់សិក្សាល្អៗ និងតាំងចិត្តសិក្សាឲ្យបានចប់ចុងចប់ដើម។ សុភាសិតខ្មែរពោលថា "តក់ៗពេញបំពង់" នេះជាគ្រឿងឧបមានៃការសន្សំវិជ្ជា។
ខាងក្រោមគឺជាទម្លាប់ល្អ៩យ៉ាងដែលគួរប្រកាន់យកៈ
១. រៀនតិចៗតែជាប់ជាប្រចាំ ជាជាងរៀនទាំងបង្ខំច្រើនក្នុងពេលតែមួយ
២. បែងចែកពេលវេលាជាក់លាក់សម្រាប់សិក្សា
៣. ព្យាយាមសិក្សាដោយទៀងទាត់នៅម៉ោងដដែលៗរាល់ថ្ងៃ
៤. ដាក់ចិត្តថារៀន ត្រូវតែរៀន មិនត្រូវគិតថាចាំពេលនេះចាំពេលនោះចាំរៀនទេ
៥. ធ្វើលំហាត់ណាដែលលំបាកមុន លុះធ្វើចប់អ្នកនឹងមានអារម្មណ៍ធូរស្បើយនិងមានទឹកចិត្តធ្វើ កិច្ចផ្សេងទៀត
៦. រំលឹកមេរៀនជាប្រចាំ
៧. ប្រាប់មិត្តភក្តិកុំឲ្យទូរស័ព្ទមកពេលអ្នកកំពុងសិក្សា
៨. បើមិនចេះលំហាត់ណាមួយ ចូរសួរមិត្តភក្តិណាដែលចេះ
៩. ឆ្លៀតពេលរលឹកកិច្ចការសាលានៅចុងសប្តាហ៍

រៀនយ៉ាងម៉េចទើបទទួលបានចំណេះដឹងអតិបរមា?

ច្រកផ្លូវសំខាន់ដែលអាចផ្តល់ចំណេះដឹងដល់អ្នកសិក្សា រៀនសូត្ររួមមានៈ
១. ការអាន
២. ការសរសេរ
៣. ការសន្ទនា
៤. ការសង្កេត
ការអាន
គួរជ្រើសរើសយកសៀវភៅណាដែលផ្តល់ចំណេះដឹង។ គួរជៀសវាងសៀវភៅ ដែលអាចប្រែក្លាយជាថ្នាំពិល ឬសៀវភៅណាដែលអានហើយស្រង់យកប្រយោជន៍គ្មាន ខាតពេលឥតប្រយោជន៍។ ដើម្បីនឹងបានប្រយោជន៍អតិបរមាពីសៀវភៅ គេគួរប្រតិបត្តិតាមគោលការណ៍ដូចតទៅៈ
- ខិតខំអានសៀវភៅមួយក្បាល ឲយល់សេចក្តីជាក់ច្បាស់ ចាំខសំខាន់ៗ ប្រសើរជាងអានសៀវភៅដប់ក្បាលតែចាប់យកគោលសំខាន់មិនបាន។
- ទោះបីអានសៀវភៅក្តី ស្តាប់សន្ទរកថាក្តី ចូរកុំស្តាប់ឬអានត្រឹមតែសេចក្តីដែលបានឮ ឬឃើញ។ ចូរពិចារណាឲចូលដល់ជម្រៅអាថ៌កំបាំងពីខាងក្រោយអត្ថបទរបស់អ្នក និពន្ធ។
- ពេលអានសៀវភៅត្រូវខិតខំវិនិច្ឆ័យថាអ្នកនិពន្ធមានវិធីនិពន្ធយ៉ាង ម៉េច? ចូលចិត្តនិពន្ធរឿងអ្វីច្រើនជាងគេ? ហើយគួរប្រៀបធៀបជាមួយស្នាដៃរបស់អ្នកនិពន្ធផ្សេងទៀត តើមួយណាល្អជាង?
- ប្រការសំខាន់បំផុត គឺរាល់ពេលអានចប់ ត្រូវខិតខំនឹកថាយើងទទួលបានសេចក្តីអ្វីខ្លះ ហើយយើងបានប្រយោជន៍អ្វីខ្លះពីការអានសៀវភៅនេះ។
ការសរសេរ
ចំណេះដឹងដែលទទួលបានមកហើយ ជួនកាលនៅស្រពិចស្រពិល ប៉ុន្តែលុះបានចាប់ប៊ិចសរសេរចេញមកហើយ ក៏ស្រាប់តែច្បាស់លាស់ឡើងភ្លាមមួយរំពេច។ ការសរសេរមិនត្រឹមតែជួយកត់ត្រាកុំឲភ្លេចប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងជួយនាំផ្លូវឲកើតគំនិតថ្មីៗទៀតផង។ សូមធ្វើតាមការណែនាំខាងក្រោមដើម្បីឲខួរក្បាលកាន់តែរួសរវើកៈ
- ហ្វឹកហាត់សរសេរជារៀងរាល់ថ្ងៃ នោះលោកអ្នកនឹងឃើញថាគំនិតរត់មកលោកអ្នកច្រើនជាងពេលដែលលោកអ្នក គិតឬនិយាយ ជាអនេក។
- ប្រសិនបើមានគំនិតអ្វីថ្មីលេចឡើង ត្រូវសរសេរទុកភ្លាម។
- ត្រូវហាត់កត់ត្រាកិច្ចការដែលលោកអ្នកនឹងត្រូវធ្វើនៅថ្ងៃស្អែក។ ស្អែកឡើងត្រូវពិនិត្យមើល កិច្ចការទាំងនោះ តើបានធ្វើអ្វីខ្លះ មិនបានធ្វើអ្វីខ្លះ។ ប្រសិនបើលោកអ្នកធ្វើបានដូច្នេះ រាល់ថ្ងៃ ត្រឹមតែមួយខែប៉ុណ្ណោះ លោកអ្នកនឹងឃើញថាខ្លួនឯងប្រែប្រួល។
ការសន្ទនា
ការសន្ទនាគឺជាផ្លូវដ៏ប្រសើរមួយដែលជួយឲយើងទទួលបានចំណេះ និងគំនិតជាច្រើន ទោះជាការសន្ទនានោះជាមួយមនុស្សប្រភេទណាក៏ដោយ។
- ពេលសន្ទនាជាមួយនរណាម្នាក់ យើងគួរដឹកនាំការសន្ទនាចូលដល់រឿងដែលដៃគូសន្ទនាស្ទាត់ជំនាញ បំផុត។ នេះជាផ្លូវនាំឲយើងទទួលបានចំណេះថ្មីៗ។
- គួរព្យាយាមស្តាប់ឲបានច្រើន និងនិយាយតិចតួចបានហើយ ព្រោះអ្នកនិយាយច្រើន ច្រើនតែគេធុញទ្រាន់។
ការសង្កេត
ចំណេះដែលមានប្រយោជន៍ក្រៃលែងដល់យើង បានមកពីការសង្កេត។ ការសង្កេតធ្វើឲយើងទទួលបានចំណេះថ្មីៗ និងស្រូបទាញយកចំណេះដឹងបានពីគ្រប់ទីកន្លែង។
- ត្រូវខិតខំហាត់សង្កេត មើលវត្ថុផ្សេងៗដោយល្អិតល្អន់ កុំមើលត្រឹមតែសំបកក្រៅ។
- ព្យាយាមសង្កេត ដោយធ្វើហាក់ដូចជានឹងត្រូវនរណាសួរយើងអំពីវត្ថុនោះ ហើយយើងប្រុងប្រៀបនឹងឆ្លើយប្រាប់ពេញលេញគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ។
កាលបើបានប្រតិបត្តិតាម គោលទាំង២ខាងលើជាប្រចាំហើយ យើងនឹងទទួលបានប្រយោជន៍ជាទីបំផុត ព្រោះពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ មានរបស់ច្រើនណាស់ដែលឆ្លងកាត់ភ្នែកត្រចៀកយើង។ របស់ទាំងនោះអាចនឹងមានប្រយោជន៍ដល់យើង កាលបើមិនចេះសង្កេត ក៏ទុកដូចជាការបណ្តោយឲ "កំណប់ទ្រព្យដើររំលងទៅជារៀងរាល់ថ្ងៃ"។

ការត្រៀមខ្លួនប្រលង

ដើម្បីទទួលបានជោគជ័យគ្រប់សមរភូមិប្រលង អ្នកត្រូវត្រៀម ខ្លួនឲបានពេញលេញបំផុត។ អ្នកត្រូវត្រៀមខ្លួនចាប់តាំងពីពេលចូលរៀនមុខវិជ្ជានីមួយៗរហូត មក។ អ្នកត្រូវកត់ចំណាំនិងសង្ខេបខ្លឹមសារសំខាន់ៗ រួចចំណាយពេលរំលឹកមេរៀនជាប្រចាំដោយចំណាយពេលត្រឹម៥ឬ១០ នាទី។អ្នកគួរកត់ចំណាំលើសៀវភៅអានផងដែរដើម្បីងាយស្រួលរំលឹក ម្តងម្កាល។ វិធីសាស្ត្រនេះអាចជួយឲអ្នករៀបចំឯកសារមានសណ្តប់ធ្នាប់ល្អ និងអាចរក្សាការចងចាំបានប្រមាណ៨០%។ ធ្វើបែបនេះ
អ្នកមិនសូវនឿយហត់សំរុករៀនពេលកៀកប្រលង។

(១) មុនពេលប្រលង

តើត្រូវត្រៀម ខ្លួនយ៉ាងដូចម្តេចមុនពេលប្រលងបញ្ចប់វគ្គសិក្សា? ចាប់ផ្តើមរៀនពីចំនុចណាមក? រៀបចំឯកសារយ៉ាងណា? រៀបចំកាលវិភាគសិក្សាយ៉ាងណា?

ការរៀបចំឯកសារ

វីធីល្អបំផុតសម្រាប់ត្រៀមប្រលងគឺរៀប ចំឯកសារដែលបានរៀនរួចទាំងអស់ឲមានសណ្តាប់ធ្នាប់ ទាំងសៀវភៅអាន សៀវភៅសរសេរ និងកំណត់ត្រាចំណាំ។ ចូរសង្ខេបខ្លឹមសារសំខាន់ៗដាក់ក្រដាសមួយសន្លឹក ហើយចងចាំសេចក្តីលំអិតក្នុងខួក្បាល។

ការរៀបចំពេលវេលា

ចូររៀបចំកាលវិភាគរៀនត្រៀម ២ឬ៣ សប្តាហ៍មុនពេលប្រលង។ ក្នុងកាលវិភាគនេះត្រូវមាន ម៉ោងបរិភោគអាហារ ម៉ោងការងារ ម៉ោងប្រជុំ ម៉ោងរៀននៅសាលា ម៉ោងធ្វើកិច្ចការសាលា និងម៉ោងសម្រាប់ធ្វើកិច្ចការផ្សេងទៀត។ ចូររកពេលបន្ថែមទៀតសម្រាប់រៀនត្រៀមប្រលង។

នៅសប្តាហ៍ចុងក្រោយមុនពេលប្រលង ចូររៀបចំពេលកាលវិភាគដោយឡែកមួយដែលមានម៉ោងប្រលង ម៉ោងបរិភោគ និងពេលសំរាក។ អ្នកត្រូវដឹងថាអ្នកត្រូវមានសុខភាពល្អនិងប្រាជ្ញាឆ្លាតវៃក្នុងពេលប្រលង ដូចនេះអ្នកមិនគួរគម្បីយកពេលបរិភោគឬពេលដេក មករៀនបន្ថែមទេ។

សប្តាហ៍នៃការប្រលងមកដល់ អ្នកគួររំលឹកមេរៀនទាំងឡាយឲបានស្ទាត់ល្អ ដោយប្រើប្រាស់នូវឯកសារដែលបានរៀបចំរួចខាងដើម។

ជួយខ្លួនឯង

ខាងក្រោមនេះគឺជាអ្វីដែលអ្នកអាចជួយខ្លួនឯងបានមុនពេលប្រលងៈ
ស្វែងយល់ពីការប្រលងលើមុខវិជ្ជានីមួយៗឲបានច្រើនដូចដែលអាច ធ្វើទៅបាន។ ចូរសួរគ្រូរបស់អ្នកអំពីប្រភេទសំណួរដែលអាចនឹងចេញនៅពេលប្រលង ហើយសម្ភារៈអ្វីខ្លះដែលត្រូវការឬអនុញ្ញាតឲយកចូលពេលប្រលង ដូចជាម៉ាស៊ីនគិតលេខ និងវចនានុក្រមជាដើម។ ចូរស្នើរសុំវិញ្ញាសាដែលធ្លាប់ចេញពីឆ្នាំមុនដើម្បីធ្វើជា គម្រូសម្រាប់ត្រៀមប្រលង។
ពេលទន្ទេញមេរៀនម្តងៗ ចូរសាកល្បងស្មានថាសំណួរប្រភេទណាអាចនឹងចេញពេលប្រលង។ ប្រសិនបើអ្នកមានពេល ចូរសាកល្បងឆ្លើយសំណួរទាំងនោះយ៉ាងពេញលេញឲដូចជាពេលប្រលងជាក់ ស្តែង។
គិតក្នុងផ្លូវវិជ្ជមានៈ ដោយសារតែយើងបានត្រៀមខ្លួនយ៉ាងពេញលេញសម្រាប់ការប្រលងដូចនេះយើង ត្រូវមានគំនិតសុទិដ្ឋិនិយមថា"ការប្រលងរបស់ខ្ញុំនឹងប្រព្រឹត្តិទៅ ប្រកបដោយជោគជ័យ"។ តែបើអ្នកមិនបានត្រៀមខ្លួនពេញលេញគ្រប់គ្រាន់ទេ អ្នកគ្រាន់តែដាស់តឿនខ្លួនឯងថា"ដោយពឹងលើ សុខភាពល្អ ប្រាជ្ញាវៀងវៃ និងចិត្ត ស្រស់ថ្លា របស់ខ្លួន ខ្ញុំប្រាកដជាំអាចជួយខ្លួនឯងបាន ចំពោះអ្វីដែលខ្ញុំមិនបានត្រៀម"។
កុំព្យាយាមធ្វើឲអារម្មណ៍ស្រស់ថ្លាដោយការដើរលេងឬមើលកុនពេលយប់ មុនប្រលងឲសោះ។ ទង្វើបែបនេះ ជាការរំខានដល់ការចងចាំរបស់អ្នកទៅវិញទេ។ ចូរអានមេរៀនជំនួសវិញ រួចហើយចូលគេងយ៉ាងស្កប់ស្កល់។ ព្រឹកឡើងញ៉ាំអាហារពេលព្រឹកយ៉ាងឈ្ងុយឆ្ងាញ់ ហើយបន្តដំណើរកំសាន្តចុងក្រោយជាមួយមេរៀន រួចចូលប្រលងយ៉ាងរីករាយ។

(២) ពេលប្រលង

ការរៀបចំខ្លួនប្រលង

ត្រូវមកដល់បន្ទប់ប្រលងឲបានមុនម៉ោងដើម្បីធ្វើចិត្តឲស្ងប់ និងរំលឹកមេរៀន ខ្លះៗ(ប្រសិនបើអ្នកចំាមិនច្បាស់ត្រង់ណាមួយ)។ ការមកយឺតធ្វើឲប៉ះពាល់ដល់ការប្រលងដោយសារតែអារម្មណ៍មិនស្ងប់។ អ្នកដែលមកយឺតតែងតែច្របូកច្របល់ក្នុងចិត្តជានិច្ចកាល ហើយទំរាំតែតាំងចិត្តបានក៏ខាតពេលល្មមគួរសមដែរ។ " ខ្ញុំមកយឺតៗ...ខាតម៉ោងៗ...ប្រញាប់ឡើង..."។
ជៀសវាងការជជែកជាមួយមិត្តភក្តិ(បើមានត្រូវឲខ្លី) ព្រោះវាអាចប៉ះពាល់ដល់ការចងចាំឬការតាំងចិត្តរបស់អ្នកពេលប្រលង។ ក្នុងពេលប្រលងចូរអានសំណួរនីមួយៗដោយប្រុងប្រយ័ត្ន និងស្តាប់ការណែនាំ របស់គ្រូឬអនុរក្សមុខវិជ្ជានីមួយៗក្នុងពេលប្រលង (បើយើងមិនស្តាប់ការណែនាំទេ ជួនកាលយើងបង្ខាតពេលវេលាធ្វើសំណួរដែលគេកាត់ចោលពីការប្រលងដោយសារតែ វាខុសឬពិបាកពេក)។ បើមានចំងល់ត្រូវតែសួរឲច្បាស់ កុំធ្វើទាំងងឿងឆ្ងល់។
ប្រសិនបើមិត្តរបស់អ្នកធ្វើហើយមុនរួចចេញទៅក្រៅបន្ទប់ ចូរកុំខ្វល់នឹងគេអី(ចង់ចេញដូចគេ)។ ចូរធ្វើកិច្ចការរបស់អ្នកដោយស្ងៀមស្ងាត់។ ពេលធ្វើចប់នឹងផ្ទៀងផ្ទាត់រូចហើយ សឹមចេញទៅ។

ដកស្រង់ចេញពីhttp://salarean.com

Read more »

វិធីសាស្ត្រ ៧ យ៉ាង ជួយបង្កើនគំនិតច្នៃប្រឌិត

8:55 PM

Unknown

វិធីសាស្ត្រ ៧ យ៉ាង ជួយបង្កើនគំនិតច្នៃប្រឌិត

ដើម្បី ឲ្យមានគំនិតច្នៃប្រឌិត គេចាំបាច់ត្រូវតែស្វែងយល់ស៊ីជំរៅអំពីខ្លួនឯង និងបន្តស្រាវជ្រាវជាប្រចាំនូវគំនិតថ្មីៗសម្រាប់អភិវឌ្ឍន៍ជីវិត ឲ្យកាន់តែប្រសើរឡើង។ គេគួរប្រតិបត្តិតាមវិធីសាស្ត្រ ៧ យ៉ាងខាងក្រោមដើម្បីបំផុសគំនិតច្នៃប្រឌិត៖
១. ត្រូវមានចិត្តចង់ចេះ ចង់ដឹង ត្រូវចេះសួរសំណួរ ហេតុអ្វីបានជារឿងនេះទៅជាដូច្នេះ ហេតុអ្វីបានជារឿងនោះកើតឡើងទៅកើត ...។ល។
២. ទម្លាប់គិតរកវិធីធ្វើកិច្ចការទាំងឡាយចេញពីចំនុចសូន្យមកវិញ មានន័យថាទោះបីជាយើងដឹងថាកិច្ចការមួយនោះធ្វើតាមវិធីមួយណា លឿនក៏ដោយ ក៏យើងព្យាយាមគិតរកវិធីមួយទៀតយកមកធ្វើ ថាប្រសិនបើយើងមិនចេះវិធីចាស់នេះទេ តើយើងមានវិធីណាផ្សេងយកមកធ្វើកិច្ចការនេះបាន?
៣. ត្រូវចេះកែប្រែខ្លួនទៅតាមកាលៈទេសៈ កុំរឹងថ្អឹង
៤. ត្រូវចេះទទួលកំហុសនៅពេលខ្លួនធ្វើខុស កុំចំណាយថាមពលការពារថាខ្លួនមិនខុស
៥. បន្តរៀនសូត្រជាប្រចាំ ព្រោះថាគ្មាននរណាម្នាក់ចេះសព្វ ដឹងសព្វនោះទេ មានតែការសិក្សាបន្ថែមទេទើបអាចបំពេញកង្វះខាតបាន
៦. ធ្វើកិច្ចការទាំងពួងដោយបែរឆ្ពោះទៅរកគោលបំណងដែលបានកំណត់ទុក
៧. ជៀសវាងមោទនៈភាពលើខ្លួនឯងហួសហេតុ
រៀបរៀងប្រែសម្រួលដោយ គេហទំព័រសាលារៀន salarean.com

Read more »

Monday, January 21, 2013

គ្រាន់តែកើតមកក្លាយជា...អ្នកមានតែម្តង

10:58 PM

Unknown

ពលរដ្ឋសិង្ហបុរី ដែលកើតឡើងនៅថ្ងៃទី ២៦/៨/២០១២ ឬចាប់ពីថ្ងៃនេះទៅ នឹងទទួលបានប្រាក់ឧបត្ថម្ភរបស់រដ្ឋាភិបាល ចំនួន៦០០០ USD គឺកើនឡើងបន្ថែម 200 USD ប្រៀបនឹងពេលមុន ។ ប្រសិនបើកើតកូនទី៣ ឬទី៤ទៅ នោះនឹងទទួលបានប្រាក់ដល់ទៅ៨០០០USD ឯណោះ ។

ការឧបត្ថម្ភជាប្រាក់សុទ្ធនេះ នឹងត្រូវបានទូទាត់ជា៣លើក ក្នុង១ឆ្នាំ ជំនួសឲ្យការទូទាត់ជា៤លើក ក្នុង១ឆ្នាំ ដូចកាលពី១៨ខែមុននេះ ។

ប្រសិនបើពលរដ្ឋដែលកើតចំ ឬក្រោយថ្ងៃទី២៦/៨ ឆ្នាំទៅមិញ (២០១២) នោះក៏ទទួលបានគណនីសន្សំប្រាក់សុខាភិបាលចំនួន ៣០០០USD ។ ខ្ទង់ប្រាក់នេះ នឹងត្រូវបានប្រើប្រាស់សម្រាប់ទូទាត់ នូវសោហ៊ុយសុខាភិបាលរបស់ទារកនោះ នឹងបែងចែកជា២លើក ។

សាច់ប្រាក់ពាក់កណ្តាល នឹងត្រូវបានប្រគល់ឲ្យភ្លាម ពេលដែលឪពុកម្តាយទារកទៅចុះបញ្ជីជាតិឲ្យក្មេងនោះ រីឯចំនួននៅសល់ នឹងត្រូវបានទូទាត់ឲ្យក្នុងឆ្នាំបន្តៗទៀត តាមតម្រូវការ ដើម្បីទិញប័ណ្ណធានារ៉ាប់រង Medi Shield ។

បំណងថែទាំពលរដ្ឋ "ថ្មី" បានល្អប្រសើរជាងមុន រដ្ឋាភិបាលសិង្ហបុរីក៏បើកទូលាយធានារ៉ាប់រង Medi Shield ចំពោះអ្នកមានរោគបន្តពូជ ។ គោលនយោបាយនេះ ក៏នឹងមានសុពលភាពពីថ្ងៃទី១/៣/២០១៣ នេះទៅដែរ ។

ក្រៅពីនោះ ឪពុកម្តាយរបស់ទារកដែលមានភរិយាសម្រាលកូន នៅចំឬក្រោយថ្ងៃទី១/៥/២០១៣ នឹងត្រូវបានអនុញ្ញាតឲ្យឈប់សម្រាក១សប្តាហ៍ដើម្បីថែទាំកូនស្ថិតក្នុង ថេរៈវេលាពីទារកនេះកើត រហូតដល់អាយុបាន១៦សប្តាហ៍ ។ ប្រសិនបើបុរសជាឪពុក ពុំទទួលយកពេលវេលាសម្រាកនេះទេ ក៏អាចផ្ទេរឲ្យទៅភរិយារបស់ខ្លួន ។

បណ្តាគោលនយោបាយត្រូវបានដាក់ចេញកាលពី ថ្ងៃច័ន្ទ ទី២១/១/២០១៣ គឺជាផ្នែកមួយនៃផែនការជំរុញអាពាហ៍ពិពាហ៍ និងឥរិយាបថធ្វើជាម្តាយឪពុករបស់រដ្ឋាភិបាលសិង្ហបុរី ។ ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រីសិង្ហបុរី Teo Chee Hean ឲ្យដឹងថា គោលបំណងនៃការងារនេះ គឺជាសញ្ញា សម្រាប់អាណាព្យាបាលទាំងឡាយមានតួនាទីច្រើនជាងមុន ក្នុងចិញ្ចឹមបីបាច់ និងអប់រំកូន ៕

Read more »

តើការចម្លងប្រាសាទអង្គរវត្តជាការរំលោភកម្មសិទ្ធិបញ្ញាដែរឬទេ?

8:28 AM

Unknown

បទវិភាគរបស់ សេង ឌីណា

(05:53)

ការសង់ប្រាសាទថ្មី ដោយចម្លងតាមប្រាសាទអង្គរវត្ត ដែលគេកំពុងធ្វើនៅឥណ្ឌា នៅពេលនេះ គឺចូលក្នុងករណីចម្លងស្នាដៃស្ថាបត្យកម្ម ដែលជាផ្នែកមួយ នៃសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ។ នៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌច្បាប់កម្ពុជា ស្នាដៃស្ថាបត្យកម្ម ទទួលបាននូវការការពារពីសំណាក់ច្បាប់ ស្តីពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល ឆ្នាំ២០០៣។
នៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌច្បាប់អន្តរជាតិ សិទ្ធិអ្នកនិពន្ធទទួលបាននូវការការពារពីសំណាក់អនុសញ្ញាសំខាន់ៗពីរ គឺអនុសញ្ញាក្រុងប៊ែន (Berne Convention 1886) និងអនុសញ្ញាក្រុងហ្សឺណែវ ស្តីពីសិទ្ធិជាសកលនៃអ្នកនិពន្ធ (Universal Copyright Convention 1952)។ កម្ពុជា និងឥណ្ឌា គឺជាសមាជិកនៃអនុសញ្ញាក្រុងហ្សឺណែវនេះ។ ម្យ៉ាងទៀត ប្រទេសទាំងពីរសុទ្ធសឹងជាសមាជិកអង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក និងអង្គការកម្មសិទ្ធិបញ្ញាអន្តរជាតិ។ ដូច្នេះ ឥណ្ឌាមានកាតព្វកិច្ចគោរពសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ ដែលមានចែងក្នុងច្បាប់របស់កម្ពុជា។
ក៏ប៉ុន្តែ ទាំងនៅក្នុងច្បាប់កម្ពុជា និងនៅក្នុងអនុសញ្ញាអន្តរជាតិ ស្នាដៃស្ថាបត្យកម្មមិនទទួលបាននូវការការពារជារៀងរហូត ដោយគ្មានកាលកំណត់នោះទេ។ ច្បាប់របស់កម្ពុជា (ក៏ដូចជាអនុសញ្ញាក្រុងប៊ែន) បានកំណត់ថា សិទ្ធិបេតិកភណ្ឌរបស់អ្នកនិពន្ធទទួលបានការការពារតែក្នុងរយៈពេល ៥០ឆ្នាំប៉ុណ្ណោះ ក្រោយពីការស្លាប់របស់អ្នកនិពន្ធ។
ដូច្នេះ ស្នាដៃស្ថាបត្យកម្មប្រាសាទអង្គរវត្ត ដែលសាងសង់ដោយអតីតព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ តាំងពីរាប់រយឆ្នាំមកហើយនោះ ប្រាកដជាត្រូវហួសពេលកំណត់ ដែលការពារដោយច្បាប់ហើយ។
នៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌអង្គការយូណេស្កូវិញ ប្រាសាទអង្គរវត្ត ដែលត្រូវចុះក្នុងបញ្ជីបេតិកភណ្ឌពិភពលោក ទទួលបាននូវការការពារពីសំណាក់ អនុសញ្ញា ឆ្នាំ១៩៧២។ ក៏ប៉ុន្តែ អនុសញ្ញានេះ មានចែងតែអំពីការការពារ និងការអភិរក្សប្រាសាទ កុំឲ្យបាក់បែក ឬខូចខាតតែប៉ុណ្ណោះ មិនមានចែងអំពីការការពារស្នាដៃស្ថាបត្យកម្ម ពីការថតចម្លងនោះទេ។

Tour Eiffel នៅកាស៊ីណូ Las Vegas សហរដ្ឋអាមេរិក

wikipedia

នៅ ក្នុងការអនុវត្តជាក់ស្តែង ការចម្លងសម្បត្តិវប្បធម៌ ដែលជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោក មិនមែនទើបតែនឹងកើតមានឡើង ចំពោះប្រាសាទអង្គរវត្តរបស់កម្ពុជានៅពេលនេះទេ។ Tour Eiffel របស់បារាំងត្រូវបានគេចម្លងប្រមាណជា ៣០ ដូចជា Tour Eiffel នៅកាស៊ីណូ Las Vegas (សហរដ្ឋអាមេរិក) ដែលជាការចម្លងដូចបេះបិទ គ្រាន់តែមានទំហំទាបជាងពាក់កណ្តាល។ អង់តែន Tokyo Tower នៅជប៉ុន សង់យកលំនាំតាម ហើយមានកម្ពស់ខ្ពស់ជាង Tour Eiffel មែនទែន ដោយគ្រាន់តែលាបពណ៌ខុសគ្នា (ពណ៌ស លាយក្រហម)។
ករណីសង់ចម្លងក្នុងទំហំប៉ុនរបស់ដើម គេក៏ធ្លាប់មានដែរចំពោះ Stonehenge របស់អង់គ្លេស (សង់ចម្លងនៅវ៉ាស៊ីងតោន សហរដ្ឋអាមេរិក) Parthenon របស់ក្រិក (សង់ចម្លងនៅទីក្រុង Nashville រដ្ឋ Tennessee សហរដ្ឋអាមេរិក)។ Taj Mahal របស់ឥណ្ឌាខ្លួនឯងក៏ត្រូវបានគេសង់ចម្លងដូចគ្នាបេះបិទដែរ នៅក្នុងប្រទេសបង់ក្លាដែស។

Taj Mahal នៅបង់ក្លាដែស ដែលចម្លងពី Taj Mahal របស់ឥណ្ឌា

wikipedia

គួរ បញ្ជាក់ថា ការសង់ចម្លង Taj Mahal នៅបង់ក្លាដែស គឺជាគម្រោងរបស់មហាសេដ្ឋី ជាម្ចាស់ផលិតកម្មភាពយន្តជនជាតិបង់ក្លាដែសម្នាក់ ដោយត្រូវចំណាយលុយប្រមាណ ៥៨លានដុល្លារសហរដ្ឋអាមេរិក និងរយៈពេលសាងសង់ប្រមាណ ៥ឆ្នាំ ហើយចាប់បើកទ្វារឲ្យទេសចរចូលទស្សនា នៅឆ្នាំ២០០៩។
ការសង់ចម្លង Taj Mahal នៅបង់ក្លាដែស ក៏បានធ្វើឲ្យមានការតវ៉ាប្រឆាំងយ៉ាងខ្លាំងក្លាដែរ ទាំងពីសំណាក់រដ្ឋាភិបាល និងប្រជាជនឥណ្ឌា។ ឯកអគ្គរដ្ឋទូតឥណ្ឌាប្រចាំប្រទេសបង់ក្លាដែសថែមទាំងបានគំរាមប្តឹង អ្នកចម្លងនេះទៀតផង ដោយចោទពីបទរំលោភលើកម្មសិទ្ធិបញ្ញា។ ក៏ប៉ុន្តែ អ្នកច្បាប់ឥណ្ឌាជាច្រើនបានពន្យល់ថា សិទ្ធិលើស្នាដៃស្ថាបត្យកម្ម Taj Mahal បានហួសរយៈពេលកំណត់នៃការការពារដោយអនុសញ្ញាអន្តរជាតិហើយ។
បើទោះជាមិនអាចដាក់បណ្តឹងតាមផ្លូវច្បាប់ ក៏នៅតែមានមតិជាទូទៅ នៅឥណ្ឌា នាំគ្នាតវ៉ាប្រឆាំងនឹងការចម្លង Taj Mahal នៅបង់ក្លាដែស ដោយលើកឡើងថា ការចម្លងនេះអាចនឹងធ្វើឲ្យទេសចរទៅទស្សនា Taj Mahal មែនទែន នៅឥណ្ឌាត្រូវធ្លាក់ចុះ។ ក៏ប៉ុន្តែ ទីបំផុត នៅក្រោយពេលដែល Taj Mahal នៅបង់ក្លាដែសសាងសង់រួច ហើយបើកទ្វារឲ្យទេសចរចូលទស្សនា គេមិនឃើញមានផលប៉ះពាល់ដល់ចំនួនអ្នកទៅទស្សនា Taj Mahal មែនទែន នៅឥណ្ឌា ភាពចម្រូងចម្រាសក៏បានស្ងប់ទៅវិញ។

ប្រាសាទ Parthenon នៅក្រិក (ឆ្វេង) និងប្រាសាទចម្លងនៅអាមេរិក

wikipedia

តាមការ សង្កេតកន្លងមក ការសង់ចម្លងអច្ឆរិយវត្ថុសំខាន់ៗ ដូចជា Tour Eiffel, Stonehenge និង Parthenon ជាដើម ហាក់ដូចជាមិនបានធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ចំនួនអ្នកទៅទស្សនា អច្ឆរិយវត្ថុមែនទែន នៅកន្លែងដើមនោះទេ។ ក៏ប៉ុន្តែ ទោះជាយ៉ាងណា ភាពចម្រូងចម្រាសជុំវិញកម្មសិទ្ធិបញ្ញាលើអច្ឆរិយវត្ថុក៏តែងតែកើតមាន ជារឿយៗដែរ៕

Read more »

ដើម្បីទទួលបាននូវការរក្សាសិទ្ធិ តើចាំបាច់ត្រូវដាក់និមិត្តសញ្ញា "©រក្សាសិទ្ធិ" ឬទេ?

8:24 AM

Unknown

បទវិភាគរបស់ សេង ឌីណា

(06:24)

ដោយ សេង ឌីណា

នៅក្នុងនាទីយល់ដឹងពីច្បាប់ នៅថ្ងៃនេះ សេង ឌីណា សូមឆ្លើយនឹងសំណួររបស់អ្នកស្តាប់ ជុំវិញនិមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ”។ តើការដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធ” ជាលក្ខខណ្ឌចាំបាច់ ដើម្បីទទួលបានការរក្សាសិទ្ធិឬទេ? ហេតុអ្វី?

ជាបឋម គួរបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងច្បាប់ខ្មែរ ការរក្សាសិទ្ធិ មានចែងនៅក្នុងច្បាប់ ស្តីពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល ដែលអនុម័តឆ្នាំ២០០៣ ហើយច្បាប់នេះមិនបានចែងហាមមិនឲ្យដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” ទេ ក៏ប៉ុន្តែ ក៏មិនមានចែងតម្រូវថា ចាំបាច់ត្រូវតែដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” នេះ ទើបទទួលបាននូវការការពារស្របច្បាប់ដែរ។ និយាយសរុបមកវិញ ឲ្យតែស្នាដៃនិពន្ធណាមួយ បំពេញទៅតាមលក្ខខណ្ឌដែលច្បាប់តម្រូវ ទោះបីជាមាននិមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” ឬគ្មាន ក៏នៅតែទទួលបាននូវការការពារពីច្បាប់រក្សាសិទ្ធិដូចគ្នាទាំងអស់។
ហេតុអ្វីបានជាច្បាប់ចែងថា មិនបាច់ដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” ក៏បានបែបនេះ? ការចែងបែបនេះ គឺដើម្បីកំណត់ឲ្យបានច្បាស់ថា ការរក្សាសិទ្ធិ គឺជាសិទ្ធិស្វ័យប្រវត្តិ មានន័យថា រាល់ស្នាដៃទាំងអស់ត្រូវតែទទួលបាននូវការការពារពីច្បាប់ ដោយមិនចាំបាច់ត្រូវបំពេញបែបបទអ្វី ឬត្រូវចុះបញ្ជីអ្វីទាំងអស់ (មាត្រា ៣៨ នៃច្បាប់ ស្តីពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល)។

តាមពិត កាលពីមុន ច្បាប់នៅប្រទេសមួយចំនួន ជាពិសេស សហរដ្ឋអាមេរិក មានចែងតម្រូវជាចាំបាច់ថា ទាល់តែមានដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” ហើយមានការចុះបញ្ជីត្រឹមត្រូវ ទើបស្នាដៃមួយអាចទទួលបាននូវការការរក្សាសិទ្ធិបាន។ ក៏ប៉ុន្តែ ក្រោយមកអនុសញ្ញាអន្តរជាតិសំខាន់ៗមួយចំនួន ដូចជា អនុសញ្ញាក្រុងប៊ែន (Berne Convention 1886) និងក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីកម្មសិទ្ធិបញ្ញា របស់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក (Agreement on Trade Related Aspects of Intellectual Property Rights 1994 ហៅកាត់ថា TRIPS) បានកំណត់ថា ការរក្សាសិទ្ធិត្រូវតែជាសិទ្ធិស្វ័យប្រវត្តិ ហើយប្រទេសជាហត្ថលេខីទាំងអស់ ត្រូវតែសម្របច្បាប់ជាតិរបស់ខ្លួន ឲ្យត្រូវនឹងគោលការណ៍នេះ ដោយមិនត្រូវចែងតម្រូវថាទាល់តែបំពេញបែបបទចុះបញ្ជី ឬត្រូវដាក់និមិត្តសញ្ញា ទើបទទួលបានការរក្សាសិទ្ធិទេ។

កម្ពុជា គឺជាប្រទេសហត្ថលេខី នៃកិច្ចព្រមព្រៀងស្តីពីកម្មសិទ្ធិបញ្ញា របស់អង្គការពាណិជ្ជកម្មពិភពលោក ដូច្នេះ ហើយបានជាច្បាប់ ស្តីពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល ចែងថា “រាល់ស្នាដៃទាំងអស់ត្រូវទទួលបាននូវកិច្ចការពារពីច្បាប់ ជាស្វ័យប្រវត្តិ” ដោយគ្រាន់តែត្រូវបំពេញតាមលក្ខខណ្ឌចាំបាច់តែ ២ប៉ុណ្ណោះ។

លក្ខខណ្ឌទីមួយ ស្នាដៃនោះត្រូវតែមានទម្រង់ណាមួយជាក់លាក់ មិនមែនគ្រាន់តែជាគំនិតអរូបិយ ឬគ្រាន់តែជាការស្រមើស្រមៃ។ តាមមាត្រា ៣ នៃច្បាប់ ស្តីពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល ទម្រង់ជាក់លាក់នៃស្នាដៃ ដែលត្រូវទទួលបាននូវការការពារពីច្បាប់ គឺអាចជា ៖

ការនិពន្ធ៖ សៀវភៅ, បទភ្លេង, ចម្រៀង, ប្រលោមលោក, ភាពយន្ត
ការសម្តែង៖ ការសម្តែងរបាំ ឬការប្រគំតន្រ្តី
ការផ្សាយជាសំឡេង, រូបភាព ឬឯកសារនានា តាមវិទ្យុ ឬ ទូរទស្សន៍ ។ល។

លក្ខខណ្ឌទី២ ស្នាដៃ ដែលទទួលបានការការពារដោយសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ ត្រូវតែជាស្នាដៃដើម ពោលគឺជាស្នាដៃ ដែលបង្កើតឡើងតាមគំនិតប្រាជ្ញាផ្ទាល់របស់អ្នកនិពន្ធ មិនមែនធ្វើតាមគេ (មាត្រា ៤ នៃច្បាប់ ស្តីពីសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល)។
សរុបមកវិញ រាល់ស្នាដៃទាំងឡាយណា ដែលមានទម្រង់ជាក់លាក់ ហើយជាស្នាដៃដើម ដោយមិនចម្លងពីគេ ត្រូវទទួលបាននូវការការរក្សាសិទ្ធិដោយស្វ័យប្រវត្តិ ដោយមិនតម្រូវឲ្យមានការចុះបញ្ជី ឬដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” នោះទេ។

អ្នកនិពន្ធ ឬក៏ម្ចាស់សិទ្ធិ បើសិនជាចង់ធ្វើ អាចសុំចុះបញ្ជី ដើម្បីតម្កល់ស្នាដៃរបស់ខ្លួន ទុកនៅក្រសួងវប្បធម៌និងវិចិត្រសិល្បៈ ឬដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” សម្គាល់ស្នាដៃរបស់ខ្លួនឯងបាន។ ប៉ុន្តែ នេះជាសិទ្ធិ មិនមែនជាកាតព្វកិច្ចត្រូវតែបំពេញនោះទេ។

គួរបញ្ជាក់បន្ថែមថា អ្វីដែលបានរៀបរាប់ខាងលើនេះ (សិទ្ធិស្វ័យប្រវត្តិ) ទាក់ទងតែនឹងការរក្សាសិទ្ធិ (សិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ និងសិទ្ធិប្រហាក់ប្រហែល) ប៉ុណ្ណោះ។ ចំពោះកម្មសិទ្ធិឧស្សាហកម្មវិញ ដូចជា ការរកឃើញ ឬការច្នៃប្រឌិត ដែលតាមភាសាច្បាប់ហៅថា “តក្កកម្ម” (ជាភាសាបារាំង Brevet), រូបគំនូរឧស្សាហកម្ម និងសញ្ញាពាណិជ្ជកម្ម ជាដើម ចាំបាច់ត្រូវតែមានការចុះបញ្ជី ដើម្បីទទួលបាននូវវិញ្ញាបនបត្រសម្គាល់ ទើបអាចទទួលបាននូវការការពារពីច្បាប់ដោយពេញលេញបាន។

តាមច្បាប់ ស្តីពីប្រកាសនីយបត្រតក្កកម្ម, វិញ្ញាបនបត្រម៉ូដែលមានអត្ថប្រយោជន៍ និងគំនូរឧស្សាហកម្ម (អនុម័តឆ្នាំ២០០២) ការចុះបញ្ជីសុំប្រកាសនីយបត្រតក្កកម្ម (ឬ Brevet) ត្រូវធ្វើនៅនាយកដ្ឋានទទួលបន្ទុកចុះបញ្ជី ដែលស្ថិតនៅក្រោមក្រសួងឧស្សាហកម្ម។ ប្រកាសនីយបត្រនេះមានសុពលភាព ២០ឆ្នាំ គិតពីថ្ងៃចុះបញ្ជី ហើយដើម្បីរក្សាសុពលភាពនេះ ម្ចាស់តក្កកម្មត្រូវបង់កម្រៃប្រចាំឆ្នាំ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។

ចំពោះការរក្សាសិទ្ធិ បើទោះបីជាច្បាប់មិនតម្រូវឲ្យដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” ក៏ដោយ ក៏ប៉ុន្តែ សម្រាប់ម្ចាស់ស្នាដៃ ការដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” មានប្រយោជន៍ ក្នុងការជូនដំណឹងដល់សាធារណជនថា ស្នាដៃនេះ ស្ថិតក្រោមការរក្សាសិទ្ធិ ពីព្រោះ មានស្នាដៃខ្លះមិនស្ថិតក្រោមការរក្សាសិទ្ធិ ឬក៏ផុតរយៈពេលរក្សាសិទ្ធិ។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើមិនមានដាក់និមិត្តសញ្ញា "©រក្សាសិទ្ធិ” នៅពេលមានវិវាទ ចុងចោទអាចយកចំណុចនេះមកឆ្លើយដោះសារការពារខ្លួនថា ដោយសារមិនឃើញមាននិមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” គេក៏ស្មានថា ស្នាដៃនេះមិនមានរក្សាសិទ្ធិ ឬក៏ផុតរយៈពេលរក្សាសិទ្ធិ។ ដូច្នេះ បើសិនជាមានដាក់និមិត្តសញ្ញា “©រក្សាសិទ្ធិ” ច្បាស់លាស់ គេមិនអាចដោះសារថាមិនបានដឹងបានទេ។

ចំពោះការចុះបញ្ជីវិញក៏ដូចគ្នាដែរ បើទោះជាច្បាប់មិនតម្រូវឲ្យធ្វើក៏ដោយ ការយកស្នាដៃទៅចុះបញ្ជីតម្កល់នៅស្ថាប័នមានសមត្ថកិច្ច វាមានប្រយោជន៍សម្រាប់ទុកជាភស្តុតាងបញ្ជាក់អំពីកម្មសិទ្ធិលើ ស្នាដៃ។

ដើម្បីស្វែងយល់បន្ថែមពីកម្មសិទ្ធបញ្ញា សូមអានឯកសារដែលចុះផ្សាយនៅលើវិបសៃត៍របស់អង្គការកម្មសិទ្ធិបញ្ញាពិភពលោក (WIPO)៖

ការរក្សាសិទ្ធ (ឯកសារ ជាភាសាបារាំង និង ជាភាសាអង់គ្លេស)
កម្មសិទ្ធិឧស្សាហកម្ម (ឯកសារ ជាភាសាបារាំង និង ជាភាសាអង់គ្លេស)

Read more »

Wednesday, January 16, 2013

លោកស្រីសុខ ចិន្តា៖ “ខ្ញុំចូលចិត្តធ្វើជំនួញលើមុខរបរថ្មីមិនចូលចិត្តរកស៊ីតាមគេ”

5:43 AM

Unknown

នៅក្នុងកម្មវិធីជីវិតជោគជ័យថ្ងៃអង្គារ១៥មករានេះ អ៊ឹម ណាវិន សូមណែនាំលោក អ្នកនាងឲ្យស្គាល់ពីដំណើរ ជីវិតពិត លោកស្រី សុខ ចិន្តាប្រធានក្រុមហ៊ុនអាណាណា។ ផ្តើមរកស៊ីជាមួយប្រាក់ប្រមាណ២០ដុល្លារ ក្រោយរបបខ្មែរក្រហម ពេលនេះលោកស្រី សុខ ចិន្តាក្លាយជាស្រ្តីអ្នកជំនួញល្បីឈ្មោះម្នាក់នៅរាជធានី ភ្នំពេញ ដែលមានរបររកស៊ីជាច្រើនប្រភេទ។

បទសម្ភាសន៍របស់ អឹម ណាវិន ជាមួយលោកស្រី សុខ ចិន្តា

(11:41)

Read more »

Saturday, January 12, 2013

ក្រមរដ្ឋប្បវេណី៖ ការដាក់ទ្រព្យធានាកាតព្វកិច្ចលើបំណុល

6:38 AM

Unknown

នៅក្នុង នាទីយល់ដឹងពីច្បាប់ នៅថ្ងៃនេះ សេង ឌីណា សូមឆ្លើយនឹងសំណួរអ្នកស្តាប់របស់យើង ជុំវិញការដាក់ទ្រព្យ ដើម្បីធានាបំណុល។ តើអ្វីទៅជាប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានា? តើការ បញ្ចាំ និងហ៊ីប៉ូតែកខុសគ្នាត្រង់ចំណុចណាខ្លះ? តើការដាក់ ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិ(ប្លង់ដី ឬផ្ទះ) ដើម្បីធានាបំណុល ជាការបញ្ចាំ ឬជា ហ៊ីប៉ូតែក?

សំណួរ-តើអ្វីទៅជាប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានា?
ប្រតិបត្តិការដោយមានកិច្ចធានា ដែលមានចែងក្នុងច្បាប់ ឆ្នាំ២០០៧ គឺសំដៅទៅលើការធានាកាតព្វកិច្ចលើបំណុល ដោយដាក់ទ្រព្យធានា។ ឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែង ដែលយើងតែងតែជួប គឺការយកទ្រព្យទៅបញ្ចាំ ដើម្បីធានាបំណុល។ ក៏ប៉ុន្តែ ទ្រព្យធានា ដែលត្រូវអនុវត្តក្នុងច្បាប់ ស្តីពីប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានានេះ គឺសំដៅតែទៅលើចលនទ្រព្យតែប៉ុណ្ណោះ ដោយមិនរាប់បញ្ចូលការធានាដោយអចលនទ្រព្យទេ (មាត្រា ៦ ច្បាប់ស្តីពីប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានា)។

តាមការពិត ការធានាបំណុល គឺមានចែងសរុបជារួម នៅក្នុងក្រមរដ្ឋប្បវេណី ដែលទើបនឹងចូលជាធរមាន ក្រោយច្បាប់ស្តីពីប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានា។ ការធានាបំណុលនៅក្នុងក្រមរដ្ឋប្បវេណីនេះ គឺមានទាំង៖

ការធានាបំណុលដោយបុគ្គល
ការធានាបំណុលដោយទ្រព្យ (ចលនទ្រព្យ និងអចលនទ្រព្យ)

ការធានាបំណុលដោយបុគ្គល (កិច្ចសន្យាធានា) គឺមានន័យថា បុគ្គលទី៣ណាមួយជាអ្នកចេញមុខធានាចំពោះម្ចាស់បំណុលថានឹងសងបំណុល ជំនួសកូនបំណុល ក្នុងករណីកូនបំណុលមិនសង។

ការធានាបំណុលដោយដាក់ទ្រព្យធានា គឺជាកិច្ចសន្យាមួយ ដែលកូនបំណុល ឬក៏បុគ្គលទី៣ណាមួយផ្សេងទៀត ព្រមព្រៀងដាក់ទ្រព្យរបស់ខ្លួនជាកិច្ចធានា ដើម្បីឲ្យម្ចាស់បំណុលមានសិទ្ធិទាមទារលក់ទ្រព្យធានានេះ ដើម្បីយកលុយមកសងបំណុល ដោយមានអាទិភាពលើម្ចាស់បំណុលផ្សេងទៀត។ ប្រតិបត្តិការដាក់ទ្រព្យធានាបំណុលនេះ អាចធ្វើចំពោះចលនទ្រព្យ ដូចជា ការបញ្ចាំចលនទ្រព្យ ជាដើម ឬក៏ចំពោះអចលនទ្រព្យ ដូចជា ការបញ្ចាំអចលនទ្រព្យ ឬក៏ហ៊ីប៉ូតែក។

ដូច្នេះ និយាយសរុបជារួមមកវិញ ប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានា ដូចដែលមានចែងនៅក្នុងច្បាប់ ចុះថ្ងៃទី២២ ឧសភា ឆ្នាំ២០០៧ ស្តីពី “ប្រតិបត្តិការដែលមានកិច្ចធានា” គឺទាក់ទងនឹងការធានាបំណុល ដោយដាក់ចលនទ្រព្យ ជាទ្រព្យធានា ពោលគឺ វាគ្រាន់តែជាផ្នែកមួយ នៃការធានាកាតព្វកិច្ចបំណុល ដែលមានចែងក្នុងក្រមរដ្ឋប្បវេណី។

សំណួរ-តើការធានាបំណុលដោយការបញ្ចាំទ្រព្យ និងធានាដោយហ៊ីប៉ូតែក ខុសគ្នាត្រង់ណាខ្លះ?

ជាដំបូង គួរបញ្ជាក់ថា ការបញ្ចាំ អាចធ្វើឡើងទាំងចំពោះចលនទ្រព្យ និងអចលនទ្រព្យ។ ចំណែក ហ៊ីប៉ូតែកវិញ អាចធ្វើឡើងតែចំពោះអចលនទ្រព្យតែប៉ុណ្ណោះ។

ចំណុចខុសគ្នាធំបំផុត រវាងការធានាបំណុល ដោយការបញ្ចាំ និងការធានាបំណុលដោយហ៊ីប៉ូតែក គឺនៅត្រង់ការកាន់កាប់ទ្រព្យធានា។

នៅក្នុងករណីបញ្ចាំ ទោះបីជាការបញ្ចាំចលនទ្រព្យក៏ដោយ ការបញ្ចាំអចលនទ្រព្យក៏ដោយ ទ្រព្យដែលដាក់បញ្ចាំ ត្រូវដាក់ឲ្យម្ចាស់បំណុល (ម្ចាស់សិទ្ធិបញ្ចាំ) ជាអ្នកកាន់កាប់ (មាត្រា ៨១៦ ក្រមរដ្ឋប្បវេណី)។

ចំណែក ក្នុងករណីហ៊ីប៉ូតែកវិញ មិនមានការផ្ទេរទ្រព្យធានា ទៅឲ្យម្ចាស់បំណុលជាអ្នកកាន់កាប់ទេ (មាត្រា ៨៤៣ ក្រមរដ្ឋប្បវេណី)។ ប្រសិនបើអចលនទ្រព្យដែលដាក់ហ៊ីប៉ូតែកនេះ ជាទ្រព្យរបស់កូនបំណុល កូនបំណុលនៅតែបន្តកាន់កាប់ទ្រព្យនេះដដែល។ បើវាជាទ្រព្យរបស់បុគ្គលទី៣ណាមួយផ្សេងទៀត បុគ្គលដែលជាម្ចាស់ទ្រព្យនោះ នៅតែបន្តកាន់កាប់ទ្រព្យរបស់ខ្លួនដដែល។

នៅក្នុងករណីដែលកូនបំណុលមិនសងបំណុល ទោះបីជាក្នុងករណីបញ្ចាំក៏ដោយ ករណីហ៊ីប៉ូតែកក៏ដោយ ម្ចាស់បំណុលត្រូវសុំទៅតុលាការឲ្យលក់ទ្រព្យនេះ ដើម្បីយកលុយមកសងបំណុល ប៉ុន្តែ មិនអាចរឹបអូសទ្រព្យដែលដាក់ធានាបំណុលនេះ មកធ្វើជាកម្មសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួនឯងបានទេ។

សំណួរ-ក៏ប៉ុន្តែ នៅក្នុងការអនុវត្តនៅក្នុងសង្គមខ្មែរតាំងពីដើមមក យើងតែងតែឃើញមានករណីយកទ្រព្យ (ដូចជា ឡាន ម៉ូតូ ឬគ្រឿងអលង្ការ ជាដើម) ទៅបញ្ចាំ ហើយបានកំណត់គ្នាថា ក្នុងរយៈពេលប៉ុណ្ណេះថ្ងៃ ត្រូវយកលុយមកលោះ បើមិនលោះតាមកំណត់ទេ ត្រូវដាច់។ តើការអនុវត្តបែបនេះជាការស្របច្បាប់ដែរឬទេ?

កន្លងមក យើងឃើញថា ការអនុវត្តបែបនេះ តែងតែកើតមានជាធម្មតាមែន ក៏ប៉ុន្តែ ក្នុងក្រមរដ្ឋប្បវេណីថ្មី មានចែងយ៉ាងច្បាស់ ហាមមិនឲ្យបង្កើតកិច្ចសន្យាបញ្ចាំផ្តាច់ទេ (មាត្រា ៨២៧ ក្រមរដ្ឋប្បវេណី)។

នៅក្នុងករណីបញ្ចាំចលនទ្រព្យ (ឡាន ម៉ូតូ ឬគ្រឿងអលង្ការ ... ) ក្រមរដ្ឋប្បវេណីចែងអនុញ្ញាតឲ្យម្ចាស់បំណុលអាចទាមទារយកទ្រព្យ បញ្ចាំមកធ្វើជាកម្មសិទ្ធិ ដើម្បីជំនួសបំណុលបាន បើសិនកូនបំណុលមិនសង ក៏ប៉ុន្តែ ការទាមទារនេះចាំបាច់ត្រូវតែធ្វើឡើងតាមផ្លូវតុលាការ មិនអាចធ្វើឡើងតាមរយៈកំណត់ជាមុន ក្នុងកិច្ចសន្យាបញ្ចាំបានទេ។ ម្យ៉ាងទៀត ការទាមទារយកទ្រព្យបញ្ចាំមកធ្វើជាកម្មសិទ្ធិ ដើម្បីជំនួសបំណុល ត្រូវតែមានការវាយតម្លៃទ្រព្យ ដោយអ្នកជំនាញ ទៅតាមតម្លៃទីផ្សារ។ ប្រសិនបើតាមការវាយតម្លៃនេះ ឃើញថា ទ្រព្យបញ្ចាំមានតម្លៃលើសពីលុយដែលត្រូវសង (ទាំងដើម ទាំងការ) ម្ចាស់បំណុលត្រូវសងចំនួនទឹកប្រាក់ដែលនៅសល់ ទៅម្ចាស់កម្មសិទ្ធិនៃទ្រព្យបញ្ចាំនេះវិញ (មាត្រា ៨៣២)។

សំណួរ-នៅក្នុងករណីបញ្ចាំ ម្ចាស់បំណុលជាអ្នកកាន់កាប់ទ្រព្យបញ្ចាំ ប៉ុន្តែ ចង់ដឹងថា តើម្ចាស់បំណុលមានសិទ្ធិប្រើប្រាស់ទ្រព្យបញ្ចាំនេះដែរឬទេ?

បើសិនជាការបញ្ចាំចលនទ្រព្យ (ឡាន ម៉ូតូ នាឡិការ ឬគ្រឿងអល្លង្ការ ជាដើម) ម្ចាស់បំណុលមានសិទ្ធិកាន់កាប់ទ្រព្យដែលដាក់បញ្ចាំ ក៏ប៉ុន្តែ មិនមានសិទ្ធិយកទ្រព្យនេះទៅប្រើប្រាស់ ឬយកទៅជួលបានទេ លើកលែងតែមានការព្រមព្រៀងពីកូនបំណុល។ ការប្រើប្រាស់អាចធ្វើទៅបាន ប្រសិនបើវាជាការចាំបាច់ ក្នុងការរក្សា ថែទាំ វត្ថុបញ្ចាំ (មាត្រា ៨៣១ ក្រមរដ្ឋប្បវេណី)។

ចំពោះការបញ្ចាំអចលនទ្រព្យ (ដី ឬផ្ទះ ជាដើម) ម្ចាស់បំណុលមានសិទ្ធិកាន់កាប់ទ្រព្យបញ្ចាំ ហើយមានសិទ្ធិប្រើប្រាស់ និងអាស្រ័យផលលើទ្រព្យនេះបាន ប៉ុន្តែ ត្រូវប្រើប្រាស់ និងអាស្រ័យផល ទៅតាមវិធីប្រើប្រាស់សមរម្យនៃអចលនទ្រព្យនោះ (មាត្រា ៨៣៤ ក្រមរដ្ឋប្បវេណី)។ មានន័យថា បើទ្រព្យដែលដាក់បញ្ចាំ គឺជាដីកសិកម្ម ម្ចាស់បំណុលអាចធ្វើការដាំដុះនៅលើដីនេះបាន ប៉ុន្តែ មិនអាចយកវាទៅធ្វើអ្វីផ្សេងឲ្យខុសលក្ខណៈដើម (ឧទាហរណ៍ ដូចជា ជីកដី ធ្វើស្រះចិញ្ចឹមត្រី នៅលើដីនេះបានទេ) ពីព្រោះ កុំភ្លេចថា នៅពេលដែលទូទាត់បំណុលចប់សព្វគ្រប់ ដីនេះត្រូវប្រគល់ទៅឲ្យកូនបំណុលវិញ។

និយាយដល់ការដែលម្ចាស់បំណុលយកដីបញ្ចាំទៅធ្វើការដាំដុះ សំណួរចោទឡើងថា បើសិនជាការបញ្ចាំត្រូវបញ្ចប់ នៅមុនពេលដល់រដូវប្រមូលផល តើផលដំណាំនៅលើដីនេះត្រូវបានទៅលើអ្នកណា?

មាត្រា ៨៣៤ នៃក្រមរដ្ឋប្បវេណី ធ្វើការបែងចែករឿងនេះជាពីរករណី៖

ទីមួយ ក្នុងករណីការបញ្ចាំធ្វើឡើងចំពោះបំណុល ដែលគ្មានពេលកំណត់សងច្បាស់លាស់ បើទោះជាកូនបំណុលបានសងបំណុលរួចរាល់អស់ហើយក៏ដោយ បើសិនជាម្ចាស់បំណុលបានធ្វើការដាំដុះរួចហើយនៅលើដីបញ្ចាំ ហើយរដូវប្រមូលផលនឹងត្រូវមកដល់ក្នុងរយៈពេលមិនលើសពីមួយឆ្នាំ ម្ចាស់បំណុលអាចបន្តប្រើដីនេះ រហូតដល់រដូវប្រមូលផលបាន។

ទីពីរ ក្នុងករណីការបញ្ចាំធ្វើឡើងចំពោះបំណុល ដែលមានកំណត់ពេលត្រូវសងច្បាស់លាស់ បើសិនជាដល់ពេលកំណត់ត្រូវសង កូនបំណុលសងបំណុលគ្រប់ចំនួន ម្ចាស់បំណុលត្រូវប្រគល់ដីបញ្ចាំនេះទៅឲ្យម្ចាស់ដីដើមវិញភ្លាម បើទោះជាមិនទាន់បានប្រមូលផលលើដំណាំដែលខ្លួនដាំក៏ដោយ។ ផ្ទុយទៅវិញ ប្រសិនបើកូនបំណុលសងបំណុលមុនពេលកំណត់ ហើយរដូវប្រមូលផលត្រូវដល់ក្នុងរយៈពេលមិនលើសពីមួយឆ្នាំ ហើយមិនលើសពីពេលកំណត់សងបំណុល ដែលបានព្រមព្រៀងគ្នាពីមុន ម្ចាស់បំណុលមានសិទ្ធិបន្តកាន់កាប់ និងប្រើប្រាស់ដីបញ្ជាំនេះរហូតដល់រដូវប្រមូលផល។ ប៉ុន្តែ បើសិនជារដូវប្រមូលផលនៅសល់យូរទៀត គឺយូរលើសពីមួយឆ្នាំ ឬក៏តិចជាងមួយឆ្នាំ ប៉ុន្តែ លើសពីពេលកំណត់សងបំណុល ដែលបានព្រមព្រៀងគ្នាជាមួយកូនបំណុលពីមុន ម្ចាស់បំណុលត្រូវប្រគល់ដីបញ្ចាំទៅឲ្យម្ចាស់ដើមវិញភ្លាម ទោះបីមិនទាន់បានប្រមូលផលក៏ដោយ។

និយាយពីការធ្វើហ៊ីប៉ូតែកវិញ។ នៅក្នុងករណីហ៊ីប៉ូតែកផ្ទះ ឬដី មិនមានការផ្ទេរសិទ្ធិកាន់កាប់អចលនទ្រព្យនេះទៅឲ្យម្ចាស់បំណុលទេ ប៉ុន្តែ ចង់ដឹងថា តើចាំបាច់ត្រូវប្រគល់ប្លង់ផ្ទះ ឬប្លង់ដីទៅឲ្យម្ចាស់បំណុលដែរឬទេ?

នៅក្នុងការបង្កើតហ៊ីប៉ូតែក ម្ចាស់ទ្រព្យមិនត្រូវផ្ទេរសិទ្ធិកាន់កាប់ទៅឲ្យម្ចាស់បំណុល ហើយក៏មិនចាំបាច់ត្រូវយកប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិ (ប្លង់ដី ឬប្លង់ផ្ទះ) ទៅឲ្យម្ចាស់បំណុលដែរ។

នៅក្នុងការអនុវត្តជាក់ស្តែង កន្លងមក យើងឃើញករណីភាគច្រើន នៅពេលខ្ចីលុយ គឺកូនបំណុលតែងតែ យកប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិអចលនទ្រព្យ ទៅប្រគល់ឲ្យម្ចាស់បំណុល ដើម្បីធានាបំណុល។ ការអនុវត្តបែបនេះ គឺធ្វើទៅតាមច្បាប់ភូមិបាល ដែលជាច្បាប់ចាស់ មុនមានក្រមរដ្ឋប្បវេណី។

នៅក្នុងច្បាប់ភូមិបាល ការដាក់អចលនទ្រព្យ ដើម្បីធានាបំណុល អាចធ្វើឡើងជា ៣រូបភាព គឺ៖

ការបញ្ចាំ ដែលត្រូវផ្ទេរអចលនទ្រព្យទៅឲ្យម្ចាស់បំណុលកាន់កាប់
ហ៊ីប៉ូតែក ដែលមិនមានការផ្ទេរសិទ្ធិកាន់កាប់ទ្រព្យ
ការដាក់ធានា (ដែលនៅចន្លោះកណ្តាលរវាងការបញ្ចាំ និងហ៊ីប៉ូតែក) គឺកូនបំណុលមិនត្រូវប្រគល់ទ្រព្យទៅឲ្យម្ចាស់បំណុលកាន់កាប់ទេ តែត្រូវដាក់ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិទុកជាការធានា

ក៏ប៉ុន្តែ នៅក្នុងក្រមរដ្ឋប្បវេណី ដែលទើបនឹងចូលជាធរមានក្រោយច្បាប់ភូមិបាលនេះ លែងមានចែងពី “ការដាក់ធានា” នេះទៀតហើយ គឺមានតែការបញ្ចាំ និងហ៊ីប៉ូតែកប៉ុណ្ណោះ។ នៅក្នុងច្បាប់ស្តីពីការអនុវត្តក្រមរដ្ឋប្បវេណីនេះ (ច្បាប់ ចុះថ្ងៃទី៣១ ឧសភា ឆ្នាំ២០១១) មានចែងក្នុងមាត្រា ៥៦ ថា ចាប់ពីពេលក្រមរដ្ឋប្បវេណីត្រូវចាប់អនុវត្ត រាល់កិច្ចសន្យាបង្កើតសិទ្ធិលើការដាក់ធានា ដែលបានចុះរួចហើយ (មានន័យថា ការដាក់ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិដើម្បីធានាបំណុល) ទៅតាមច្បាប់ភូមិបាលចាស់ ត្រូវចាត់ទុកថាជាការបង្កើតហ៊ីប៉ូតែក ហើយបើសិនជាកិច្ចសន្យានេះត្រូវបានចុះបញ្ជីជាហ៊ីប៉ូតែកហើយ ម្ចាស់បំណុលត្រូវប្រគល់ប័ណ្ណកម្មសិទ្ធិទៅឲ្យម្ចាស់ទ្រព្យវិញ៕

ការពន្យល់របស់សេង ឌីណា

(09:35)

Read more »

I share it for you

Thursday, April 11, 2013

វិធីសាស្រ្តសិក្សាល្អៗ